Gbice

GĘBICE

Gmina i powiat Mogilno

GĘBICE - Gmina i powiat Mogilno

Pod pomnikiem w Gębicach w 1933 r.

Poniższe zdjęcie, które niedawno nadesłał były gębiczanin pan Janusz Dobrzyński, przedstawia uczestników uroczystości, które prawdopodobnie odbyły się w dniu 3 maja 1933 r. pod pomnikiem w Gębicach.

Uczestnicy uroczystości, które prawdopodobnie odbyły się w dniu 3 Maja 1933 r. pod pomnikiem w Gębicach. (ze zbiorów Janusza Dobrzyńskiego)

Jak dotąd udało się rozpoznać tylko niektóre z postaci z życia publicznego przedwojennych Gębic, uwiecznione na tej fotografii. Stąd pojawia się prośba kierowana do mieszkańców oraz pozostałych sympatyków Gębic o pomoc w identyfikacji kolejnych uwiecznionych na zdjęciu osób.

Zidentyfikowani uczestnicy uroczystości z 1933 r.: Jan Bocian (1), Czesław Buszewicz (2), Zygmunt Leppert (3), Stefan Szumlański (4), Jan Draheim (5) i prawdopodobnie Jerzy Mroziński (6). (ze zbiorów Janusza Dobrzyńskiego)

Lista rozpoznanych do tej pory gębiczan jest następująca.

  1. Jan Bocian - policjant, dowódca posterunku Policji Państwowej w Gębicach.
  2. Czesław Buszewicz – członek Zarządu Banku Ludowego w Gębicach, prezes Towarzystwa Śpiewu „Lutnia” w Gębicach.
  3. Zygmunt Leppert – kierownik Szkoły Powszechnej w Gębicach w l. 1929 – 36.
  4. Stefan Szumlański – właściciel Kątna i m.in. poseł do Sejmu Dzielnicowego w Poznaniu, członek Rady Ludowej w Mogilnie ,prezes Powiatowego Związku Kółek Rolniczych w Mogilnie, prezes Kółka Rolniczego w Gębicach, przewodniczący Komitetu Wykonawczego budowy Pomnika Ku Czci Poległych w Gębicach.
  5. Jan Draheim – burmistrz Gębic w l. 1919 – 32, a następnie sołtys.
  6. Jerzy Mroziński (prawdopodobnie) – burmistrz Gębic w latach 1932 -34, zamordowany w 1941 r. w niemieckim obozie koncentracyjnym Mauthausen–Gusen.

Tym samym prosimy o kontakt, jeśli ktoś z Państwa rozpoznał którąkolwiek z prezentowanych osób.

Antoni Nowicki – oficer z okresu powstania listopadowego

Noc z 29 na 30 listopada 1830 r. to jeden ze szczególnych momentów w historii naszego narodu.

To wtedy w Warszawie wybuchło skierowane przeciwko Imperium Rosyjskiemu powstanie listopadowe, który to zryw miał przynieść Polsce niepodległość.

Warto wspomnieć, iż jednym z żołnierzy służących w tym okresie w szeregach wojsk polskich był spoczywający na Cmentarzu Parafialnym w Gębicach Antoni Nowicki (1801 – 1862).

Znajdujący się na cmentarzu w Gębicach grób Antoniego Nowickiego (1801 – 1862), oficera wojsk polskich z okresu powstania listopadowego.

Choć nie są znane szczegóły służby tego oficera, to jednak w przekazach, które są kultywowane od wielu lat przez pokolenia gębiczan, wymieniany jest on jako jeden z uczestników powstawiania listopadowego. Z pewnością nadal wypada pamiętać o nim oraz jego towarzyszach broni, którzy przed 186 laty ruszyli do nierównej walki o wolność i suwerenność Polski.

Napis na krzyżu głosi:
„Tu spoczywają zwłoki ś.p. Antoniego Nowickiego
b. oficera b. wojsk polskich ur. d. 1. stycznia 1801 r. um. d. 4. września 1862 r.”

Gębiczanka na fotografii z XIX w.

Jednym z wielu technicznych osiągnięć XIX wieku była fotografia, która pozwoliła uchwycić i zachować dla przyszłych pokoleń wycinek ówczesnego świata. To dzięki niej można dziś dowiedzieć się, jak wyglądały ówczesne miasta i wsie, jak również mieć wgląd w wiele historycznych wydarzeń, a przede wszystkim w swoisty sposób zapoznać się żyjącymi w owej epoce ludźmi oraz ich kulturą, jak i obyczajami. Niestety na przestrzeni lat wiele z tych cennych materiałów zostało bezpowrotnie utraconych. Tym bardziej zatem cenne jest poniższa fotografia, udostępniona ze zbiorów p. Grażyny Grabowskiej, która przedstawia gębiczankę, niejaką panią Ciesielską. Zdjęcie to, pochodzące prawdopodobnie z okresu lat 60. lub 70. XIX w. jest jak dotąd najstarszą zachowaną i udostępnioną fotografią, która przedstawia osobę pochodzącą z Gębic.

 

Pani Ciesielska z Gębic na fotografii z lat 60. – 70. XIX w.
(ze zbiorów Grażyny Grabowskiej)

 

Kalendarium gębickie

Pod koniec stycznia rozpoczęła się publikacja Kalendarium gębickiego. Kolejne odsłony, sukcesywnie dodawane wraz z końcem danego miesiąca, znaleźć można wśród materiałów do pobrania znajdujących się w dziale Historia.

Obecnie dostępne są tam dwie pierwsze części kalendarium obejmujące styczeń i luty, a w przygotowaniu do publikacji jest już część trzecia, przedstawiająca wydarzenia z dziejów Gębic, do których doszło na przestrzeni wieków w miesiącu marcu.

Zachęcamy do zapoznania się z Kalendarium gębickim, a także do śledzenia profilu Gębice.info na Facebooku, na którym również są prezentowane wybrane wydarzenia z historii Gębic oraz regionu.


Kalendarium gębickie


Pioro

Gębice wspominają 97. rocznicę wybuchu Powstania Wielkopolskiego

W niedzielę 27 grudnia 2015 r. w wielu miastach i miejscowościach Wielkopolski wspominano 97. rocznicę wybuchu Powstania Wielkopolskiego.



DSCF5102

Pomnik Powstańców Wielkopolskich w Gębicach, 27 grudnia 2015 r.



Ten pamiętny, zakończony sukcesem, zryw niepodległościowy został również uhonorowany przez mieszkańców Gębic, którzy tego dnia zapalili znicze pod miejscowym Pomnikiem Powstańców Wielkopolskich.

Leon Jóźwiak – powstaniec wielkopolski i uczestnik bitwy o Monte Cassino

Z okazji dzisiejszego Narodowego Święta Niepodległości zachęcamy do zapoznania się z krótkim wspomnieniem o Leonie Jóźwiaku (1902 – 82), kolejnym powstańcu wielkopolskim i jednocześnie weteranie spod Monte Cassino, który był związany z naszą miejscowością. Przybliżające sylwetkę tego gębickiego uczestnika walk o wolność i niepodległość Polski opracowanie dostępne jest wraz z innymi zasobami, które są prezentowane w dziale HISTORIA.

 

Rogatywka-Flaga

Z okazji tegorocznego Święta Niepodległości prezentujemy postać Leona Jóźwiaka, powstańca wielkopolskiego i żołnierza II wojny światowej

 

Warto dodać, iż jednym ze źródeł, które posłużyły do stworzenia niniejszego wspomnienia, były informacje przekazane przez Stanisława Galewskiego. Jako ciekawostkę można przy tym podać, iż prywatnie Leon Jóźwiak był szwagrem Stefana Kluczykowskiego, uczestnika bitwy o Monte Cassino, którego postać została przedstawiona w artykule Gębiccy weterani walk o Monte Cassino z maja 2014 r.


Gębiczanie na dawnej fotografii w latach 60. i 70.

W ramach cyklu „Gębiczanie na dawnej fotografii” zostały zaprezentowane archiwalne fotografie wykonane w latach 60. i 70. ubiegłego wieku. Na szczególną uwagę zasługuje dwuczęściowa fotorelacja z nawiedzenia gębickiej parafii przez kopię obrazu Matki Bożej Częstochowskiej, do którego to wydarzenia doszło 31 maja 1978 r.

 

Gębiczanie na dawnej fotografii – lata 60.

 

Gębiczanie na dawnej fotografii – lata 70.

 

Gebice-Matka-Boza-31-05-1978

Fotorelacja z nawiedzenia Gębic przez kopię obrazu Matki Bożej Częstochowskiej w 1978 r.
(Z archiwum D. Kowalskiego)

Gębiczanie na dawnej fotografii w latach 50.

Archiwalne fotografie prezentowane w Galerii w ramach cyklu „Gębiczanie na dawnej fotografii” zostały wzbogacone o zdjęcia wykonane w latach 50. ubiegłego wieku. Materiały te przedstawiają uroczystości religijne w Gębicach oraz wyjazdy mieszkańców Gębic do Poznania i Częstochowy we wspomnianym okresie.

BozeCialoOrkiestraRynekGebice-pozne-1950

Orkiestra podczas procesji Bożego Ciała na Rynku w Gębicach pod koniec lat 50. (Z archiwum I. Tupalskiej)

Gębiccy weterani walk o Monte Cassino

Po tych makach szedł żołnierz i ginął,
lecz od śmierci silniejszy był gniew!

Rolski-MonteCassino

„I poszli – jak zawsze uparci… Jak zawsze – za honor się bić!
Obserwatorzy ze zbocza M. Castellone obserwują Npla na szczytach ‚Widma’ (13.V.44.)” (z albumu kpt. Antoniego Rólskiego / ze zbiorów H. Banaszkiewicza)

 

Dziś mija 70. rocznica zdobycia przez żołnierzy 2 Korpusu Polskiego klasztoru na Monte Cassino, w ruinach którego plutonowy Emil Czech odegrał Hejnał Mariacki. Akt ten w symboliczny sposób ogłosił światu zwycięstwo Polaków w tej jednej z najsłynniejszych bitew II wojny światowej. Z tej okazji pragniemy przypomnieć sylwetki dwóch mieszkańców Gębic, którzy w szeregach 5 Kresowej Dywizji Piechoty wzięli udział w walkach o Monte Cassino.

Pierwszym z nich jest urodzony w Gębicach płk dypl. Antoni Rólski (1916 – 2010), który uczestniczył we wspomnianej bitwie w stopniu kapitana, pełniąc funkcję zastępcy szefa sztabu do spraw informacyjnych 5 KDP. Jego postać przypomina opracowanie autorstwa Hieronima Banaszkiewicza.

Antoni_Rólski_1944

 Kpt. Antoni Rólski (po prawej) w czasie kampanii włoskiej w 1944 r.
(ze zbiorów Hieronima Banaszkiewicza)

 

Jednocześnie charakter walk o Monte Cassino przybliżają fotografie z albumu Antoniego Rólskiego, udostępnione z rodzinnych zbiorów Hieronima Banaszkiewicza.

Drugim gębickim uczestnikiem słynnej batalii, która otworzyła Aliantom drogę na Rzym, był Stefan Kluczykowski (1908 – 1999). W czasie walk o przełamanie Linii Gustawa we Włoszech służył on w 5 KDP w stopniu kaprala. Korzystając z okazji, jaką jest okrągła rocznica tryumfu polskiego oręża w walkach o Monte Cassino, zapraszamy do obejrzenia filmu, zarejestrowanego na początku lat 90. ubiegłego wieku przez Mariana Rólskiego. Materiał ten przybliża postać gębickiego weterana, który zwięźle opowiada o swojej wojennej epopei.

Ponadto zachęcamy do zapoznania się z wojennymi wspomnieniami Stefana Kluczykowskiego, które dostępne są w dziale Historia. Opracowanie to, udostępnione przez rodzinę weterana i opublikowane na niniejszym portalu przed sześcioma laty, dziś prezentujemy w nowym wydaniu.